Destekten Yoksun Kalma Tazminatı

Destekten yoksun kalma tazminatı, ölüm nedeniyle üçüncü kişilerin ekonomik olarak zarara uğramasını konu alan ve Türk borçlar hukuku içinde özel bir yer tutan tazminat türüdür. Ölüm olayı, yalnızca mağdurun yaşam hakkını ihlal etmekle kalmayıp; aynı zamanda onun ekonomik desteğinden yararlanan yakınlarının da geleceğini etkileyen bir zarara yol açmaktadır. Bu zarar, mağdurun artık ekonomik katkıda bulunamayacak olmasının doğurduğu mali kayıptır ve bu kaybın giderilmesi Türk Borçlar Kanunu’nun¹ 53. maddesinde düzenlenmiştir.

TBK m. 53/I-b.3’e göre, “Ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar” tazmin edilecektir. Bu düzenlemenin temel amacı, ölüm nedeniyle ortaya çıkan “yansıma yoluyla zarar”ın giderilmesidir. Zira ölüm, destek gören kişilerin kendi malvarlıklarında doğrudan bir eksilmeye yol açmaz; ancak destek aldıkları gelir ortadan kalktığı için fiili yaşam düzeyleri düşer.²

Destekten yoksun kalma tazminatı, hem teknik hesaplamalar hem de hukuki değerlendirmeler bakımından oldukça kapsamlı bir müessesedir. Aşağıda önce destek kavramı, ardından tazminatın hukuki niteliği ve şartları doktrin ve Yargıtay uygulamalarının süzgecinden geçirilerek incelenmektedir.

⚠️ DİKKAT: Sigorta Şirketinin İlk Teklifini Kabul Etmeyin!

Trafik kazası sonrası sigorta şirketleri veya “hasar danışmanlık” şirketleri sizi arayıp “Hemen ödeme yapalım, dosyayı kapatalım” diyebilir.

Lütfen Dikkat: Sigorta şirketlerinin teklif ettiği rakamlar, genellikle almanız gereken gerçek tazminatın %30-40 eksiğidir. Bir kez “İbraname” imzalarsanız, bakiye hakkınızı talep etmeniz çok zorlaşır. Gerçek bir “Aktüerya Hesabı” yapılmadan imza atmayın.

Destek Kavramı

Türk hukukunda destekten yoksun kalma tazminatını anlayabilmek için öncelikle “destek” kavramı üzerinde durulması gerekmektedir.

Genel Olarak Destek

Destek kavramı, Türk Borçlar Kanunu’nda açıkça tanımlanmamış olsa da doktrin ve içtihatlarda yerleşik olarak, “bir kimsenin yaşaması için gerekli ekonomik katkıları sürekli ve düzenli şekilde sağlayan kişi” olarak kabul edilmektedir. Destek, yalnızca hukuki bir yükümlülükten kaynaklanmak zorunda değildir; tamamen fiili ve karşılıksız bir yardım dahi destek ilişkisini oluşturabilir.³ Bu çerçevede destek kavramının iki unsuru bulunmaktadır:

Ekonomik değer: Sağlanan katkı, destek gören kişinin yaşam standardını etkileyebilecek derecede ekonomik nitelik taşımalıdır.

Süreklilik: Yardım belirli bir düzen içinde sürüyor olmalıdır. Arızi ve tesadüfi yardımlar destek ilişkisi oluşturmaz.

Doktrinde hâkim görüş, destek ilişkisinin mutlaka maddi nitelikte olması gerekmediğini; ev işlerinin görülmesi, çocukların bakımı, yaşlı bakım hizmetleri gibi ekonomik değeri para ile ölçülebilir nitelikteki tüm hizmetlerin “ayni destek” olarak kabul edilebileceğini savunmaktadır. Yargıtay da bu doğrultuda, ev içi emeği destek kabul etmekte ve ekonomik değerini belirleyerek tazminat hesabına dahil etmektedir.

Destek Türleri

Destek kavramı az önce açıkladığımız şekilde olmakla birlikte hukukumuzda destek türleri şeklinde bir ayrım yapılmaktadır. Buna göre destek türleri;

• Gerçek (fiil) destek
• Farazi (varsayımsal) destek
• Kanuni destek

olmak üzere üç tanedir.

a) Gerçek (Fiili) Destek

Gerçek destek, ölmeden önce fiilen destek gören kişiye düzenli ve sürekli olarak bakım yardımına başlamış ve devam eden kişidir. Yani gerçek destek, öldüğü ana kadar başkalarına maddi ve manevi olarak yardım eden kişidir.⁴ Bu duruma örnek olarak;

• Aylık gelirinin bir kısmını ailesine gönderen çalışan,
• Evin geçimini üstlenen eş,
• Çocuklarının eğitim masraflarını karşılayan ebeveyn

gösterilebilecektir.

b) Farazi (Varsayımsal) Destek

Farazi destek, ölmeden önce destek gören kişiye düzenli ve sürekli bakım yardımı yapmamaktadır. Ancak farazi destek kavramından ölüm olayı gerçekleşmeseydi de gelecek zamanda başkasına yardım (bakma) ihtimali kuvvetle muhtemel olan kişi anlaşılmaktadır.⁵ Örneğin yaşı küçük olan bir çocuk anne ve babasına destek olmuyor olsa da gelecekte destek olabilecektir. Bu sebeple bu çocuk farazi destek kabul edilecektir.⁶ Ayrıca nişanlıların da ölüm olmasaydı birbirine destek olacağı kabul edilmektedir. Dolayısıyla ölen nişanlı da diğer nişanlı için farazi destektir.⁷

c) Kanuni Destek

Kanuni destek, hem farazi desteği hem de gerçek desteği kapsayan geniş bir kavramdır. Hukukumuzda Türk Medeni Kanunu⁸ hükümleri uyarınca başkasına kanunen bakmakla yükümlü kişiler destek sayılmaktadır.⁹Kanundan doğan bakım yükümlülüğüne rağmen, kişinin ekonomik imkânlarının yetersiz olması nedeniyle fiili destek vermemesi bu statüyü ortadan kaldırmaz. TMK’daki bakım yükümlülükleri bu kapsamda önemlidir.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatının Hukuki Niteliği

Destekten yoksun kalma tazminatının hukuki niteliği, hem doktrin hem de içtihatlarda tartışılmış olup genel olarak şunlar söylenebilir:

3.1. Bağımsız Bir Tazminat Hakkı Olması

Bu tazminat, ölen kişinin değil, destek gören üçüncü kişinin hakkıdır. Bu nedenle:

• Destek görenler, kendi zararları için doğrudan talepte bulunabilir.
• Ölenin mirasçıları olmaları gerekmez.
• Destek, ölmeden önce sorumludan tazminat talebinden feragat etmiş olsa bile bu, destek görenlerin tazminat talebini ortadan kaldırmaz.

Bu yönüyle destekten yoksun kalma tazminatı, yansıma zararlar içinde istisnai bir düzenleme niteliği taşır.

3.2. Maddi Tazminat Niteliğinde Olması

Tazminatın konusu, ölüm nedeniyle kaybedilen maddi destektir. Bu nedenle:

• Manevi zararlar bu tazminata dahil değildir.
• Destek görenlerin acı ve elemlerinin karşılığı ayrıca TBK m. 56 kapsamındaki manevi tazminatla talep edilecektir.

3.3. Yansıma Yoluyla Zarar

Destek görenlerin malvarlığı doğrudan zarar görmez, ancak ekonomik yaşam seviyeleri düşer. Bu nedenle zarar yansıma yoluyla ortaya çıkar. Normalde yansıma zararlar tazmin edilmezken, TBK m. 53 bu konuda özel bir istisna getirmektedir.

3.4. Tazminatın Haczedilememesi

İcra ve İflas Kanunu‘nun¹⁰ 82. Maddesine göre destekten yoksun kalma tazminatı haczedilemeyecektir. Ayrıca destekten yoksun kalan kişi bu tazminat ile bir mal alımında bulunmuşsa alınan malın haczi de mümkün değildir.¹¹

3.5. Nafaka Borcu ile Karıştırılmaması

Destekten yoksun kalma tazminatı, nafaka gibi bir sürekli bakım borcu değildir.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Sorumluluğunun Kaynakları

Bu tazminat türü, farklı sorumluluk kaynaklarına dayanabilmektedir. Destekten yoksun kalma tazminatında sorumluluk kaynakları;

• Haksız fiil sorumluluğu
• Kusursuz sorumluluk
• Sözleşmeye dayalı sorumluluk
• Vekaletsiz işgörme sorumluluğu

Gibi hususlardır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Haksız Fiil Sorumluluğu

Türk hukuk sisteminde kural kusur sorumluluğudur.¹² Haksız fiil sorumluluğu, Türk Borçlar Kanunu‘nun 49/1 maddesinde;

“Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.”

Şeklinde ifade edilmiştir. Destekten yoksun kalma tazminatında kusur sorumluluğundan bahsedebilmek için hukuka aykırı bir eylem olmalı, bu eylem kusurla meydana getirilmiş olmalı, bu haksız fiil sonucunda bir zarar meydana gelmeli ve zarar ile fiilin arasında uygun bir illiyet bağının kurulması gerekmektedir.
Örnekler:

• Trafik kazası,
• Hatalı tıbbi müdahale,
• Kasten öldürme.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Kusursuz Sorumluluk

Kusursuz sorumluluk, hukukumuzda istisnai nitelikte bir sorumluluk türüdür. Dolayısıyla bu sorumluluğun gündeme gelmesi için açıkça bu sorumluluğun kanun hükmüne dayanması gerekmektedir. Hukukumuzda kusursuz sorumluluk halleri, Türk Borçlar Kanunu‘nun 65 vd. Maddelerinde düzenlenmektedir. Bu bağlamda;

• Hakkaniyet Sorumluluğu (TBK m. 65)
• Özen Sorumluluğu (TBK m. 66 vd. – Adam çalıştıranın sorumluluğu – Hayvan bulunduranın sorumluluğu – Yapı malikinin sorumluluğu)
• Tehlike Sorumluluğu (TBK m. 71)

Hallerinde de destekten yoksun kalma tazminatının talep edilmesi mümkün olacaktır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Sözleşmeye Dayalı Sorumluluk

Destekten yoksun kalma tazminatı, sözleşmenin ihlali sebebine dayanabilmektedir. Bu durumda sözleşmenin ihlali sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı talep edilecektir. Örneğin taşıyıcı ile yolcu arasındaki taşıma sözleşmesinin ihlali ile ölüm meydana geldiği takdirde destekten yoksun kalma tazminatı gündeme gelecektir.

Türk Borçlar Kanunu’nun 417. Maddesi; işverenin, işçinin sağlığını korumakla yükümlü olduğunu düzenlemektedir. İşbu yükümlülüğün ihlalinden kaynaklanan bir ölüm meydana gelmesi durumunda destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilecektir. Nitekim mezkur hüküm;

“İşveren, hizmet ilişkisinde işçinin kişiliğini korumak ve saygı göstermek ve işyerinde dürüstlük ilkelerine uygun bir düzeni sağlamakla, özellikle işçilerin psikolojik ve cinsel tacize uğramamaları ve bu tür tacizlere uğramış olanların daha fazla zarar görmemeleri için gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.

İşveren, işyerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli her türlü önlemi almak, araç ve gereçleri noksansız bulundurmak; işçiler de iş sağlığı ve güvenliği konusunda alınan her türlü önleme uymakla yükümlüdür.

İşverenin yukarıdaki hükümler dâhil, kanuna ve sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle işçinin ölümü, vücut bütünlüğünün zedelenmesi veya kişilik haklarının ihlaline bağlı zararların tazmini, sözleşmeye aykırılıktan doğan sorumluluk hükümlerine tabidir.

Şeklindedir. Bu hükmün uygulanabilmesi için işçi ve işveren arasında bir hizmet sözleşmesinin bulunması gerekmektedir.¹³ Ayrıca oluşan kazanın iş kazası niteliğinde olması da zorunludur.

Bunun dışında Türk Ticaret Kanunu‘nun¹⁴ 914. Maddesi;

(1) Taşıyıcı, yolcuları rahat bir yolculukla ve sağlıklı olarak gidecekleri yere ulaştırmakla, özellikle hava, ses, yer ve çevre kirliliğine meydan vermemek için gerekli düzeni kurmakla, gerekli diğer tüm önlemleri almak ve mevzuatta öngörülen kurallara uymakla yükümlüdür.

(2) Taşıyıcı, yolcuların kazaya uğramalarından doğacak zararı tazmin eder. Yolcunun kaza sonucunda ölmesi hâlinde, onun yardımından yoksun kalanlar uğradıkları zararın tazminini taşıyıcıdan isteyebilirler. Ancak, taşıyıcı, kazanın kendisinin veya yardımcılarının en yüksek özeni göstermelerine rağmen, kaçınamayacakları ve sonuçlarını önleyemeyecekleri bir sebepten ileri geldiğini ispat ederse tazminattan kurtulur.

(3) Taşıyıcı, bilette belirtilen yerin başka bir kişiye verilmesi, bilette gösterilen araç yerine onunla aynı düzeyde olmayan başka bir aracın sefere konulması, aracın belli saatten önce hareketi nedeniyle yolcunun yetişememesi, taşıma aracında durumun gerektirdiği ilk yardım malzemelerinin ve ilaçlarının bulundurulmaması veya bunlardan derhâl yararlanma imkânının sağlanmamış olması sebebiyle de, ikinci fıkraya göre sorumludur; herhangi bir zarar ispat edilmese bile taşıyıcı bilet parasının üç katını tazminat olarak öder.

(4) Üçüncü fıkrada gösterilen hareketleri yapan araç şoförleri, araçları emri altında bulunduran kişiler ile araçları taşıma işinde kullanılanlar, şikâyet üzerine, kolluk görevlileri tarafından yüz Türk Lirasından binbeşyüz Türk Lirasına kadar idari para cezasıyla cezalandırılır.

Hükmüne haizdir. Dolayısıyla şartları gerçekleştiği takdirde taşıyıcı da destekten yoksun kalma tazminatından sorumlu olarak kabul edilecektir. Ancak kanun metninde de belirtildiği üzere taşıyıcı; kazanın kendisinin ve yardımcılarının en yüksek özeni göstermelerine karşın kaçınamayacakları bir sebepten ileri geldiğini ispat ederlerse bu durumda tazminattan kurtulacaklardır.

Bunun dışında hekimin veya sağlık personelinin yaptığı hatalı tıbbi müdahale sonucunda da destekten yoksun kalma tazminatı sorumluluğu doğacaktır. Bu da destekten yoksun kalma tazminatında sözleşmeye dayalı sorumluluğa ilişkin bir örnektir. Ancak hastanenin devlet hastanesi olması durumunda hastane ile hasta arasında sözleşme bulunmadığından idare hukuku hükümlerine göre tazminat talep edilebilecektir.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatında Vekaletsiz İş Görme Sebebiyle Sorumluluk

Destekten yoksun kalma tazminatında vekaletsiz iş görme de gündeme gelebilir. Vekaletsiz iş görmede vekaletsiz iş gören, başka bir kişinin çıkarına ya da muhtemel iradesine göre hareket etmelidir. Bu bağlamda iş sahibinin çıkarına olmayan, iş sahibinin rıza göstermeyeceği durumlarda sorumluluk gündeme gelecektir. Örneğin bir doktorun acil bir durumda hastayı rızası olmadan tedavi altına alması vekaletsiz iş görmedir. Ancak burada doktorun müdahalesi, hastanın rızası alınabilseydi de muhtemelen rıza vereceği bir müdahale olmalıdır. Nitekim Türk Borçlar Kanunu‘nun 526. Maddesi;

“Vekâleti olmaksızın başkasının hesabına işgören, o işi sahibinin menfaatine ve varsayılan iradesine uygun olarak görmekle yükümlüdür.”

Hükmüne haizdir. Kanımızca bu bağlamda da destekten yoksun kalma tazminatı gündeme gelebilir.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Şartları

Destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilmek için birtakım şartların varlığı aranmaktadır. Bu şartları genel şartlar ve özel şartlar olarak ikiye ayırmak mümkündür. Genel şartlar, haksız fiilden sorumlu tutulabilmeye ilişkin şartlardır. Özel şartlar ise destekten yoksun kalma tazminatına özgü şartlardır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatına İlişkin Genel Şartlar

Destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin genel şartlar, haksız fiil sorumluluğuna ilişkin şartlardır. Bu kapsamda destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin genel şartların şunlar olduğunu söylemek mümkündür:

• Hukuka aykırı bir fiilin varlığı
• Bu fiilden kaynaklanan bir zarar olması
• Zarar ile fiilin arasında illiyet bağı bulunması
• Fiili işleyen kişinin kusurlu olması

Destekten Yoksun Kalma Tazminatına İlişkin Özel Şartlar

Destekten yoksun kalma tazminatının özel şartları; desteğin ölmesi, destek ilişkisinin sürekli ve düzenli olması, desteğin bakım gücünün olması, bakmanın ahlaka aykırı bir amaç taşımamasıdır.

1 – Destek Olan Kişinin Ölümü

Destekten yoksun kalma tazminatının ilk şartı destek olan kişinin ölümüdür. Zira ölüm sonucunda ölenin desteğinden yoksun kalan kişiler, ölüm sebebiyle yoksun kaldıkları faydayı destekten yoksun kalma tazminatı olarak isteyebileceklerdir.¹⁵ Ayrıca kişi, ölümüne kesin olarak bakılacak şartlarda kaybolmuş ve cesedi bulunamamışsa bu durumda da ölmüş sayılmaktadır. Buna “ölüm karinesi” ismi verilmektedir. Ölüm karinesinin uygulanması durumunda da ceset bulunamamış olsa dahi gaip kişinin yakınları destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilecektir.

2 – Destek İlişkisinin Sürekli Ve Düzenli Olması

Destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin bir diğer şart, destek ilişkisinin sürekli ve düzenli olmasıdır. Bu durumda desteğin saikine bakmak gerekmektedir. Somut olayın özelliklerine göre destek, kişinin bütün yaşamı boyunca kendisine yardım etmeyi ve bakımı sağlamayı amaç edinmişse burada destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilecektir. Ancak belirli zaman aralıklarında devam eden ve süreklilik arz etmeyen ödemeler destek kavramına dahil değildir.¹⁶ Ayrıca yalnızca ödemeler de bu kapsamda değerlendirilmemektedir. Yapılan bakımlar ile bakıcı giderinden kurtulmak gibi hususlarda da destek ilişkisinin var olduğu kabul edilecektir.

3- Destek Olan Kişinin Bakım Gücünün Olması

Destekten yoksun kalma tazminatına hak kazanabilmek için gereken şartlardan birisi, destek olan kişinin bakım gücünün olmasıdır. Bu bağlamda somut olayın özelliklerine göre destek olan kişinin bakım gücüne sahip olup olmadığı değerlendirilecektir. Desteğin hiçbir geliri veya malvarlığı bulunmuyorsa bu durumda kural olarak desteğin bakım gücünün olmadığı kabul edilecektir. Ancak destek yalnızca maddi olarak değil fiziki olarak da destek olabileceğinden bu hususun da ayrıca incelenmesi gerekmektedir. Ayrıca desteğin ölüm anında bakım gücüne sahip olması aranmamaktadır. Farazi destek durumunda da kişinin gelecekteki muhtemel geliri ve bakma gücünün olup olmayacağı değerlendirilerek sonucuna göre karar verilecektir.

4 – Destek İlişkisinin Ahlaka Aykırı Bir Amaç Taşımaması

Destek ilişkisinin varlığının kabul edilmesi için bir diğer şart da destek ilişkisinin ahlaka aykırı bir amaç taşımamasıdır. Örneğin bir kişinin diğerine düzenli olarak uyuşturucu vermesi destek ilişkisi olarak değerlendirilemeyecektir. ¹⁷

Destekten Yoksunluk Süreleri

Destekten yoksunluk tazminatında zararın belirlenmesindeki en kritik unsurlardan biri, desteğin ne kadar süreyle ekonomik katkı sağlayacağının ve destek gören kişinin bu yardıma ne kadar süreyle ihtiyaç duyacağının tespit edilmesidir. Bu belirleme yapılırken hem desteğin ekonomik ömrü hem de destek görenin muhtemel bakım ihtiyacı dikkate alınmalıdır. Somut olayda bir gerçek destek söz konusuysa destekten yoksun kalma tazminatında sürenin başlatılacağı tarih desteğin ölüm tarihidir. Ancak farazi destek söz konusuysa bu durumda destek süresi hesabında sürenin başlangıç tarihi, ölenin bakım gücüne ulaşacağı tarih ile destekten yoksun kalan kişilerin bakım ihtiyacına düşeceği tarihten hangisi önceyse ona göre belirlenecektir.¹⁸ Burada ayrıca TRH 2010 yaşam tablosu kullanılmaktadır.

Kimler Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Alabilir? (Yargıtay Kriterleri)

Kanuna göre sadece “mirasçılar” değil, ölenin sağlığında destek olduğu herkes bu tazminatı isteyebilir. Yargıtay’ın güncel kararlarına göre hak sahipleri şunlardır:

1. Resmi Eş ve Çocuklar: Kanuni mirasçılardır.
2. Anne ve Baba: Ölen çocukları onlara bakıyorsa (veya ileride bakacaksa) tazminat alırlar.
3. Dini (İmam) Nikahlı Eş: Yargıtay, resmi nikah olmasa bile, fiili birliktelik ve destek ilişkisi ispatlandığında dini nikahlı eşin de tazminat alabileceğine hükmetmiştir.
4. Nişanlı: Evlilik hazırlığı yapan nişanlı, desteğini kaybettiği için tazminat talep edebilir.
5. Burs Alan Öğrenci / Bakılan Akraba: Ölen kişi sağlığında bir öğrenciye düzenli burs veriyor veya bir akrabasına bakıyorsa, bu kişiler de tazminat hakkına sahiptir.

Dava 3 Yıl Sürer, Sigorta Tahkim Komisyonu 5 Ay!

Tazminatınızı almak için Asliye Ticaret Mahkemelerinde yıllarca beklemenize gerek yoktur. Sigorta şirketine yapılan başvurudan sonuç alınamazsa, Sigorta Tahkim Komisyonu‘na başvurarak ortalama 4 ile 8 ay içerisinde kesin sonuç almaktayız. Tahkim kararları ilam niteliğinde olup, mahkeme kararı gibi icraya konulabilir.

Tazminat Miktarı Nasıl Hesaplanır? (TRH-2010 Tablosu)

Tazminat hesabı, basit bir maaş çarpımı değildir. Bilirkişiler şu kriterlere göre “Aktüerya Hesabı” yapar:

• Yaşam Tablosu: Yargıtay, eskiden kullanılan PMF-1931 tablosunu terk etmiş, artık TRH-2010 (Türkiye Hayat Tablosu) verilerini baz almaktadır. Bu tabloya göre ölenin ve kalanların “muhtemel yaşam süreleri” hesaplanır.
• Müterafik Kusur: Kazada ölen kişinin kusur oranı tazminattan düşülür.
• Aktif/Pasif Dönem: Destek olacak kişinin çalışabileceği dönem (Aktif) ve emeklilik dönemi (Pasif) ayrı ayrı hesaplanır.
• Paylar: Ölenin maaşından kendisine ayıracağı pay düşülür, kalanı hak sahiplerine dağıtılır.

Destekten Yoksun Kalma Tazminatı Başvuru Dilekçesi (Örnek)

Aşağıdaki dilekçe, sigorta şirketine yapılacak ilk başvuru içindir (Temerrüde düşürmek için). Dava dilekçesi değildir.

………. SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE

BAŞVURAN (MAĞDUR): [Adınız Soyadınız, T.C.]

VEKİLİ: Av. Mustafa IŞIK

KONU: …. tarihli trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebidir.

AÇIKLAMALAR:

1. Şirketinizce …. poliçe numarası ile sigortalı olan …. plakalı araç, …/…/…. tarihinde müvekkilimin yakını (desteği) ……’a çarparak vefatına neden olmuştur.
2. Kaza tespit tutanağına göre sigortalı araç sürücüsü kusurludur.
3. Müvekkilim, ölenin desteğinden mahrum kalmıştır.

SONUÇ: Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla; TRH-2010 yaşam tablosu ve güncel Yargıtay kriterlerine göre hesaplanacak maddi tazminatın, 15 gün içinde aşağıdaki IBAN numarasına ödenmesini; aksi halde Sigorta Tahkim Komisyonu‘na başvurulacağını ve yargılama giderlerinin tarafınıza yükleneceğini ihtaren bildiririz.

Av. Mustafa IŞIK

Yargıtay’ın Güncel Uygulaması

Tezlerde geniş biçimde incelenen güncel içtihatlara göre Yargıtay şu ilkeleri benimsemektedir:

▼ 1. Destek kavramı geniş yorumlanır.
Nikâhsız birliktelikler, nişanlılık, kardeş desteği kabul edilmektedir.

▼ 2. TRH-2010 tablosu zorunludur.

▼ 3. Tazminat, bugünkü değer üzerinden hesaplanır.

▼ 4. Yeniden evlenme ihtimali somut kriterlere göre değerlendirilir.

▼ 5. Tazminat hakkı mirasçılardan bağımsızdır.
Ölenin feragati destek göreni bağlamaz.

▼ 6. SGK ödemeleri indirilemez.

▼ 7. Ev içi emek ekonomik değer kabul edilir.

▼ 8. Yansıma zarar istisnası yalnızca TBK m. 53 durumlarında uygulanır.

Bu içtihatlar, destekten yoksun kalma tazminatının giderek daha bilimsel ve standart bir yapıya kavuştuğunu göstermektedir.

Kaynakça

1. Türk Borçlar Kanunu, T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi, Erişim Adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/ , Erişim Tarihi: 13.11.2025. ↩︎
2. ŞEN, Ezgi: Türk hukukunda destekten yoksun kalma tazminatı. Yüksek Lisans Tezi, Bahçeşehir Üniversitesi, Özel Hukuk ABD, İstanbul 2024. ↩︎
3. ÖZSOY, Rabia: Destekten yoksun kalma tazminatı, Doktora tezi Ankara Üniversitesi, Özel Hukuk ABD, Ankara 2024. ↩︎
4. GÖKCAN, Hasan Tahsin: Haksız Fiil Sorumluluğu ve Tazminat Hukuku. Seçkin Yayıncılık, Ankara 2016. ↩︎
5. ÇELİK, Çelik Ahmet: Ölüm Nedeniyle Destekten Yoksunluk. Seçkin Yayıncılık, Ankara 2021. ↩︎
6. EKMEKÇİ, Ömer/BAYSAL, Başak/NAMLI, İrem Yayvak: Uygulamalı Tazminat Hukuku. 2.bs., Oniki Levha Yayıncılık, İstanbul 2022. ↩︎
7. AKARTEPE, Alpaslan: Türk Borçlar Hukukuna Göre Destekten Yoksun Kalma Tazminatı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı, İstanbul 1994. ↩︎
8. Türk Medeni Kanunu, T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi, Erişim Adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/ , Erişim Tarihi: 14.11.2025. ↩︎
9. GÖKYAYLA, Kadir Emre: Destekten Yoksun Kalma Tazminatı. Seçkin Yayınevi, Ankara 2004. ↩︎
10. İcra ve İflas Kanunu, T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi, Erişim Adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/ , Erişim Tarihi: 14.11.2025. ↩︎
11. TEKİNAY, Selahattin Sulhi: Ölüm Sebebiyle Destekten Yoksun Kalma Tazminatı. İstanbul 1963. ↩︎
12. GÜMÜŞ, Mustafa Alper: Borçlar Hukukunun Genel Hükümleri. Yetkin Yayınları, Ankara 2021. ↩︎
13. KAYICI, Kaan Özgür: Destekten Yoksun Kalma Tazminatı. Yüksek Lisans Tezi, Çankaya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Özel Hukuk Ana Bilim Dalı, Ankara 2017. ↩︎
14. Türk Ticaret Kanunu, T.C. Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi, Erişim Adresi: https://www.mevzuat.gov.tr/ , Erişim Tarihi: 15.11.2025. ↩︎
15. EREN, Fikret: Borçlar Hukuku Genel Hükümler. Legem Yayınevi, Ankara 2023. ↩︎
16. KILIÇOĞLU, Mustafa: Trafik Kazası, İş Kazası, Meslek Hastalığı, Haksız Fiil Sonucu Ölümden Doğan Destekten Yoksun Kalma Tazminatı. Bilge Yayınevi, Ankara 2019. ↩︎
17. GÖKYAYLA, Emre: Ölüm ve Bedensel Zarar. R. Serozan vd. İstanbul Şerhi Türk Borçlar Kanunu (s. 219-424). Vedat Kitapçılık, İstanbul 2018. ↩︎
18. KICALIOĞLU, Mustafa: Haksız Fiillerden Doğan Tazminat Davaları. Ankara 2015. ↩︎